Su 21 de freàrgiu est sa Die Internatzionale de sa Limba Mama, istituida in su 1999 dae s’UNESCO pro tzelebrare sa diversidade linguìstica, culturale e su multilinguismu. Custa die ammentat un’eventu tràgicu acontèssidu su 21 de freàrgiu 1952 in Bangladesh, cando bator istudiantes de s’Universidade de Dacca fiant istados ochidos dae sa politzia de su Pakistan orientale mentras fiant manifestende pro su reconnoschimentu de sa limba mama issoro, su bengalesu.
Tra sas initziativas programmadas in Sardigna pro tzelebrare custa die, sinnalamus sa chi s’at a fàghere in Abbasanta su 20 de freàrgiu a ora de sas 18.30, in s’ex amatzatoju comunale, presentada dae Antoni Nàtziu Garau e organizada dae su Comunu a manus de pari cun s’Isportellu linguìsticu de s’Unione de is Comunos de Guiltzier.
Sa limba mama no est petzi unu mèdiu de comunicatzione, ma rapresentat su coro de sos sentidos e de sos afetos primàrios de un’indivìduu. Est s’essèntzia de s’identidade de unu pòpulu e su mèdiu pro trasmìtere sas primas esperièntzias culturales, sos giogos, sas anninnias e sos contos de sa pitzinnia. Sa limba materna non infruit petzi in s’istòria personale nostra, ma influèntziat fintzas sa manera nostra de bìdere su mundu.
Custa die, duncas, est un’ocasione pro reconnòschere e avalorare sas limbas faeddadas in manera cuotidiana in sas comunidades nostras, rifletende subra sos cambiamentos linguìsticos in atu in sa sotziedade. In Sardigna, in prus de su sardu, s’allegant àteras limbas alloglotas, est a nàrrere su gadduresu, su tataresu, su tabarchinu e su catalanu de S’Alighera. Sa tutela de custas limbas minoritàrias est regulada dae leges ispetzìficas, ma sa polìtica de amparu devet cumentzare dae sas famìlia e dae s’iscola.
De prus, cun sa crèschida de sos flussos migratòrios, s’assistit a sa presèntzia de limbas noas comente a su rumenu, s’àrabu, su tzinesu. Est pretzisu reconnòschere e respetare sa diversidade linguìstica, prus che totu in sas iscolas, chi depet tènnere unu ruolu detzisivu pro s’insinnamentu e promòtzione de su multilinguismu.
Sa tzelebratzione de custa die podet èssere unu momentu pro cumprèndere mègius sas istòrias linguìsticas de sos istudiantes, pro avalorare sas cumpetèntzias linguìsticas e pro promòvere s’impreu de sas limbas mamas in su cuntestu educativu. Cada limba, chi siat su sardu, unu limba alloglota o una àtera limba mama, tenet una prospetiva culturale importante e mèritat de èssere chistionada e preservada.
Sos deretos linguìsticos sunt parte integrante de sos deretos umanos e s’amparu de sas limbas minoritàrias est essentziale pro una democratzia inclusiva bera. In Sardigna, sa richesa linguìstica e culturale est ladina, e acollire e avalorare custa diversidade est unu passu fundamentale cara a una sotziedade prus giusta e inclusiva.
Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2023-2024. LR 22/2018. Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2023-2024 LR 22/2018
