Su referendum in contu de giustìtzia finit lassende in su campu un’immàgine nida: sa de unu poderiu esecutivu chi at ignoradu sas làcanas de su mandadu suo. Sa riforma, generada in sos aposentos serrados de Palatzu de Chigi – e blindada pro impedire a su Parlamentu una discussione comente si tocat – rapresentat su capìtulu ennèsimu de un’istajone in ue su legislativu est torradu a nudda, umiliadu dae s’abusu de sa decretatzione de urgèntzia e dae su ricatu sistemàticu de su votu de cunfiàntzia. Est una democratzia bortada, ue chie diat dèvere fàghere sas leges si lìmitat a ratificare.
Lompende a sa campagna referendària, custa at tocadu puntas de surrealismu – paràula prus chi non cara a su presidente de su Cussìgiu – ammesturende su mèritu tècnicu de sa riforma cun fatos de crònaca niedda (o prus pagu niedda) comente su de Garlasco o su de sa Famìlia de su padente, tentende de carignare sos sentidos sos prus arretrados de su paisu imbetzes de nd’allùghere sas cussèntzias.
Cando, sas pagas bortas, b’at àpidu proa de b’intrare a cussu mèritu, sa narratzione s’est fata a cantzos intre sas essidas de su ministru Carlo Nordio (e de sa cabu de gabinetu sua Giusi Bartolozzi) e sos apellos a su votu clientelare pronuntziados dae esponentes de sa majoria.
In custu cuntestu, s’incapatzidade de gestire figuras comente sa de Delmastro (responsàbile penitentziàriu de su ministeru), protagonista de relatziones malas a crèere, nd’at bogadu a campu totu sa fragilidade de sa proposta.
A concruos su resurtadu est su chi aiat naradu Italo Bocchino ma belle a s’imbesse. Cun una partetzipatzione manna chi pariat una cosa petzi in favore de sa dereta.
Su paradossu finale est totu in s’apellu a sos tzitadinos: unu ghetare – brutale – dae pala in coddu (unu “scaricabarile”, in italianu) in ue su guvernu, a pustis de àere fallidu in sa sìntesi polìtica, at pretèndidu a s’eletore sa risòlvida de su rebus, narende a craru chi «nois amus fatu su nostru,como tocat a bois. E si perdimus abarramus inoghe».
Main unu referendum su tzitadinu no est unu eletore. Est unu legisladore a tìtulu prenu (mancari petzi a concruos). Cramadu a ratificare una riforma nàschida male e ispiegada peus, su corpus eletorale at torradu una risposta chi paret prus una motzione pròpia de discunfiantza chi no unu Nono. Chi est fintzas unu Nono a su premieradu e a su Stabilicum.
Como, luego, at a tocare a faeddaremus de sas fartas de s’opositzione, sarvada dae custu votu ma galu incapatze de fàghere su suo. Su de contare oe, però, est custu.
Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art 22. Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22
