Sighi∙nos

Salude, ite ses chirchende?

Sardigna

Fogu in Àrthana e in Elini: grave meda su bilantzu

Una note de timòria in Àrthana e in Elini, in ue su fogu, cumentzadu chenàbura a merie, at sighidu brusiende a totu note. Su fronte est abarradu ativu a fundu de sa bidda de Elini, mentras iscuadras de Vìgiles de su Fogu, Forestale, Agentzia Forestas, Barratzellos, Amparu Tzivile e Fortzas de s’Òrdine ant traballadu sena pasu pro parare fronte a is fracas e amparare abitatziones, aziendas, olivàrios, meledos,istaddas e domos de sartu.

Su tzentru de coordinamentu de is sucursos s’est atopadu duas bias, a is 20 e a is 23. Sa viabilidade est abarrada regulare, mentras is interventos a terra si nche sunt cuntzentrados prus che totu in is àreas prus dìligas, a presu de is domos, de is istaddas e de is azendas in ue fiant presentes serbatojos de combustìbile e bòmbolas de Gpl.

Su fogu, alimentadu fintzas de su maestrale, chenàbura a merie s’est iscostiadu a bellu a bellu dae su comunale de Àrthana e nch’est caladu conca a Elini, in ue, in sa parte arta de sa bidda, is autoridades ant emandau s’òbrigu de evacuatzione de is abitatziones e unas deghe famìlias ant dèpidu lassare is domos issoro. Is mesuras de preventzione ant interessadu fintzas Àrthana, acanta su comunu at predispostu s’istesiamentu de is assistidos e de su personale de una comunidade de allògiu pro malàidos psìchicos. Àteras operatziones in contu de seguresa ant interessadu unas aziendas e unu tzentru ìpicu. Pro s’ora non resurtat chi ddoe tèngiat animales mortos.

A totu note is Vìgiles de su Fogu ant traballadu massimamente a ingìriu de is istruturas prus espostas: un’azienda edile, unu depòsitu de linnàmene e de bòmbolas de Gpl, istaddas e domos privadas. S’atzione de is iscuadras a terra ant permìtidu de pònnere in seguridade cuiles e abitatziones. Is pompieris, eris a note ebbia, ant dèpidu gestire prus de 40 mutidas de apretu.

S’aparatu de is Vìgiles de su Fogu at impinnadu 30 operadores e 13 mezos, cun iscuadras bènnidas dae Lanusè, Tortolì, Biddamanna Strisàili e duos repartos imbiados dae Nùgoro, in prus de un’autotzisterna e a un’unidade logìstica de rinfortzu. A costàgiu issoro ant operadu su Corpus Forestale e de Vigilàntzia Ambientale, s’Agèntzia Forestas, is Barratzellos, s’Amparu Tzivile e is Fortzas de s’Òrdine.

A s’arbeschidòrgiu, ant torradu a pigare su bòlidu fintzas is elicòteros e is aèreos: tres elicòteros regionales, duos Super Puma e duos Canadair, impinnados a betare abba in is tretos acanta su fogu est galu tenende e in is logus prus malos a ddoe lòmpere is iscuadras de terra. S’obietivu est de nde istudare totu is foghigeddos allutos, dae ue diat pòdere mòvere àteros intzèndios, e protzedire posca cun is operatziones de bonìfica e posta in seguridade de su territòriu.

Grave meda su primu bilantzu de is dannos a su patrimòniu boschivu. Su sìndigu de Àrthana, Angelo Stochino, at naradu chi a unu primu iscandàlliu su fogu at abrusiadu unas 150 e 200 ètaras, pro su prus in s’àrea de su cantieri forestale. Su primu tzitadinu, at bòlidu fintzas pònnere a notu comente su personale de su rimboschimentu in is ùrtimos annos siat coladu dae is prus de chentu dipendentes de unos cantos annos a oe a is atuales trinta, e medas de custos sunt pro si nche andare in pensione.

Dae s’Amministratzione comunale de Elini arribbat peristantu una cundenna forte pro su chi est acadèssidu e sa bighinàntzia a sa comunidade de Àrthana, fcorfida dae s’apretu. «Dae in antis a un’eventu gasi dannàrgiu, s’Amministratzione Comunale cundennat custa atzione criminale chi ponet a arriscu sa vida de sa gente, de is animales, de is cosas e de s’ambiente», si leghet in sa nota.

S’Amministratzione de Elini at in prus at torradu gràtzias a is Vìgiles de su Fogu, Corpus Forestale e de Vigilàntzia Ambientale, Forestas, Amparu Tzivile, Barratzellos, Fortzas de s’Òrdine, tzitadinos e voluntàrios chi ant operadu a totu merie e a totu note pro sarbare is abitatziones e su territòriu.

A pustis de is operatziones de bonìfica, s’aficu de is istitutziones at a sighire fintzas at a èssere su de valutare is disacatos e aviare su percursu de recùperu de is àreas corpidas.


Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018art 22Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22

Iscritu dae

Ivan Marongiu (Àrthana, 1976) est laureadu in Istòria e in Antropologia culturale. Istudiosu de cultura orale sarda, at publicadu regortas de contos populares, sàgios in contu de poesia traditzionale e òperas istòricas de s'Ogiastra. Giornalista pubblitzista, dae su 2010 traballat in is ufìtzios de sa limba sarda e dae su 2014 collàborat cun ràdios e testadas giornalisticas locales.

De lèghere

Cultura

Su cuncursu nòdidu, nàschidu 70 annos a como, tzèlebrat sa literadura sarda su 26 de custu mese in sa fratzione de Santu Nigola

Cultura

Sa finale in sa Navarra Arena de Iruñea/Pamplona su 20 de nadale cun 12mìgia ispetadores in presèntzia e direta tv. Chie at a èssere...

Umbras de Sardigna

Custu est su segundu episòdiu de sa prima istajone de su podcast “Umbras de Sardigna”. Est unu podcast prodùidu dae s’Assòtziu Culturale Arvèschida in paris cun...

Sardos

Est mortu a 97 annos  Pietrino Soddu. Sete bias presidente de sa Regione, intre su 1972 e su 1980, cunsigeri regionale pro chimbe legisladuras,...