Sa Bespe velutina, s’abiolu asiàticu dannosu meda pro is abes, est lòmpida a Sardigna. Dd’at agatada sa primu bia in un’abiàrgiu in sa sienda cosa sua intre Irbono e Lanusè su 26 de argiolas. Sa cunfirma est lòmpida dae is chircadores de su Dipartimentu de Agrària de s’Universidade de Tàtari chi, in deretura, ant postu a pòmpiu totu sa cussòrgia, agatende s’abiolu asiàticu fintzas in àteros abiàrgios de su logu. Custu interventu lestru e pretzisu est fintzas su resurtadu de is progetos Aliem Vigil e Genapis.it3, in partenariadu cun su Dipàrtimentu de Agrària de Tàtari e in collaboratzione cun su CREA de Bologna e s’assòtziu de is Apicultores sardos.
Is istudiosos incarrigados de su monitoràgiu, in unu messàgiu in sa pàgina sotziale issoro, ant bòlidu acrarire chi pro s’ora non resurtat peruna sinnalatzione de Bespe vellutina in s’ala de Casteddu e sa chi ant agatadu no est s’abiolu asiàticu.
Mancari sa bespe velutina (o abiolu a pei-grogu) non siat gosi perigulosa pro s’òmine comente àteros abiolos, est dannosu meda pro s’apicultura e notzet a s’echilìbriu de is ecosistemas locales. Custu bobboi ochiet is abes pro si ddas papare issa e pro mascare is puddos suos. Pro custu s’Universidade de Tàtari at fatu a ischire chi at cumentzadu unu programma de còmpudu cun s’agiudu de casiddajos sardos e tècnicos ambientales.
Finas a pagos annos a oe, in Sardigna non s’agataiat peruna genia de abiolu foràstiu. Su primu arribu documentadu de sa Vespa cabro est de su 2010. In su 2021, aiant sinnaladu sa presèntzia de un’esemplare de Vespa orientalis in sa zona de Casteddu. Como, s’arribu de sa Vespa velutina est ponende in pensamentu produtores e espertos, chi ant inghitzadu unu pianu de bardiamentu in totu su territòriu regionale.
Is entomòlogos tataresos, in coordinamentu cun s’Universidade de Pisa e Firentze, e s’assòtziu Toscana Miele, sunt giai impinnados a parare fronte a s’ispàinu de is abiolos in continente ant inghitzadu deretu un’interventu de telemetria pro sighire su bòlidu de is esemplares, pro agatare su niu e pro ddu ispèrdere. Custu traballu, si esseret a bisongiare, s’at a torrare a repìtere a finitia de austu, cando ant a nàschere is abes reinas noas.
Sa timòria est chi s’abiolu asiàticu pòngiat raighinas in Sardigna. Mancari s’agatet unu pane de bespes ebbia, Universidade, Agentzia Laore, Corpus forestale de vigilàntzia ambientale e Agèntzia Forestas ant a sighire cun is controllos, essende ca su compudu ativu e continu abarrat su mètodu prus eficatze pro intervènnere a sa lestra. Difatis est dàbile chi àteros esemplares potzant lòmpere a Sardigna dae mare in mesu a sa linna batida dae continente.
Su Dipartimentu de Agrària de Tàtari invitant totu is abiàrgios a collocare is trampas alimentares a sa birra e a portare a pòmpiu is casiddos. In casu de abbistadas suspetas, est possìbile a mandare unu messàgiu a custu indiritzu de curreu eletrònicu: vespavelutinauniss@gmail.com.
Brochure de s’Uniss
Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2024-2025. LR 22/2018. Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2024-2025 LR 22/2018
