Sighi∙nos

Salude, ite ses chirchende?

Atualidade

Àteras 7 àbbilas de Bonelli in Sardigna, duas de custas aes giai bolende in sas àeras nostras. Fiat iscumparta tra sos annos ‘80 e ‘90

Chimbe abbilastros pro como in sa gàbbia de adatamentu de su Parcu de Tepilora. Ma giai si pensat fàghere torrare su gurtùrgiu, su gurtùrgiu ossàrgiu e su gurtùrgiu nieddu

fonte immàgine parcotepilora.it


Su progetu pro nche torrare s’àbbila de Bonelli a Sardigna sighit cun unu capìtulu nou de amparu ambientale. Sas dies coladas, dae s’Ispagna, sunt arribados àteros sete esemplares. Destinatzione Crastatza, in tretos de Bitzi, in intro de su Parcu de Tepilora (chi nde faghent parte fintzas sos Comunes de Lodè, Torpè e Pasada e chi nch’est in intro de s’ùnica Riserva de Biosfera Mab Unesco chi b’amus in Sardigna).

Cun custu interventu, chi est parte de su progetu “Life Abilas”, duas aes fèminas (Bogarre e Noria su nùmene issoro) sunt giai lìberas in sas àeras nostras; chimbe abbilastros nàschidos sos meses colados, imbetzes, sunt contivigiados dae su personale de s’agentzia Forestas e postos in una gàbbia de adatamentu nessi pro duas chidas, in antis de pòdere istèrrere fintzas issos sas alas issoro in sos chelos de Barbàgia, de Baronia, de Montacutu e de Gaddura.

Custos tretos, ue b’at una biodiversidade manna de padentes, de abbas e de paschìngios, at a ofèrrere s’habitat dèghidu pro permìtere a s’àbbila fascada de si conchistare a nou su ruolu ecològicu suo a pustis de s’iscumparta de custa ae registrada in Sardigna sos annos tra sos otanta e sos noranta.

Su programma Life Abilas, inghitzadu su mese de santugaine de duos annos a como e sustènnidu cun fundos de s’Unione europea, contat sa cooperatzione de Forestas, de Ispra, de s’assessoradu regionale, de E-Distributzione, de s’ong ispagnola Grefa, e su sustegnu fitianu de su Corpus forestale e de su Parcu naturale regionale. Custa initziativa naschet a pustis de su progetu in antis, finidu su 2022 e intituladu “Aquila A.Life”. In totu sunt sessantunu sos esemplares torrados a introduire in terra sarda de su 2018.

Su presidente de su Parcu de Tepilora, Gianni Pilosu, at faeddadu de sa tzentralidade istratègica de custu territòriu fintzas pro sa torrada de su gurtùrgiu (su “grifone” presente in sos setores sardos nord-otzidentale e sud-orientale), de su gurtùrgiu ossàrgiu (su “gipeto”) e de su gurtùrgiu nieddu (“avvoltoio monaco”): «Abarramus a disponimentu – at naradu – collaborende a atziones de sensibilizatzione e de educatzione ambientale in sas comunidades nostras».


Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art 22. Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22

Iscrie·ti a CHIDA sa lìtera de novas de Istòrias

Tenìmus sos datos tuos privados e ddos impreamos isceti pro su servìtziu de sa lìtera de novas. Castia in sa pàgina 'riservadesa' pro nde ischìre de prus.

Iscritu dae

De lèghere

Umbras de Sardigna

Custu est su tres episòdius de sa prima istajone de su podcast “Umbras de Sardigna”. Est unu podcast prodùidu dae s’Assòtziu Culturale Arvèschida in paris cun...

Iscientzia&Tecnologia

ET-SumLab est finantziadu cun belle 10 milliones de èuros dae sa Regione Sardigna e ateretantos partzidos intre sos istitutos natzionales de fìsica nucleare, de...

Mundu

Una letzione chi cheret istudiada inoghe pro cumprèndere sos lìmites de s'Unione europea, de sa manca italiana e de nois sardos

Sardigna

S’Arcu de is Forros protagonista de s’addòbiu de su 27 cabudanni: bìsita ghiada a su santuàriu nuraghesu e cunferèntzia dedicada a is resurtados de...