Su mangianu de su 19 de làmpadas de su 1969, sos militares imbiados dae s’Istadu italianu agateint, isetende·los, una comunidade intrea ischierada in sos paschìngios de Pratobello.
Òmines, fèminas e pitzocos de Orgòsolo fiant inie, disarmados ma unidos pro amparare sa terra issoro e pro evitare sa trasfornatzione de cussu patrimòniu pùblicu in unu polìgonu de tiru permanente pro s’annestru bèllicu.
In cussas dies su bentu de su sessantoto s’abbratzeit a sa resistèntzia de sos pastores (dae pagu torrados a bidda a pustis de s’ierru peri sos sartos) in cherta de afirmare sa dignidade pròpia.
A chimbantasete annos das sa mobilitatzione nòdida, chenàbura su 19 s’auditòrium comunale òspitat una die de riflessione e de cultura nàschida pro esplorare s’eredidade profunda de un’eventu chi at marcadu s’istòria cuntemporànea de custa terra.
S’initziativa, promòvida dae s’assòtziu culturale Murales e dae sa fundatzione Anna Ruggiu, comintzat a sas chimbe de borta de die cun unu cunvegnu in ue istudiosos e protagonistas ant a analizare sa pesada dae una prospetiva istòrica e sotziale. At a èssere un’ocasione, custa, pro cumprèndere comente sa crònaca s’est fata memòria colletiva.
Fatu fatu, a sas sete, tocat a sa literadura cun sa presentada de ‘Mònica, sa lota de Pratobello de su 1969’, su libru nou de Gianni Loy imprentadu dae Domus de Janas, bortadu in sardu dae Banne Sio e cun sas illustratziones de Gianfranco Fistrale. Pro mèdiu de sos ogros de sa protagonista, una giòvana fràgile ma determinada, su romanzu contat su riscatu de unu pòpulu intreu cun unu percursu ìntimu de emantzipatzione feminile.
Movende dae su libru de Loy, sa serada l’ant a serrare in fines (dae sas 8) cun s’anteprima teatrale cuidada dae sa cumpangia I Girasogni, chi in su palcu at a dare carena e boghe a sas emotziones e a sos bisos de una comunidade chi at seberadu de non si callare.
