Sighi∙nos

Salude, ite ses chirchende?

Iscientzia&Tecnologia

Su respiru birde de Marte naschet in Sardigna

Unu brevetu internatzionale cuntzessu in Giapone e Rùssia pro coltivare s’ispirulina in s’ispàtziu

Cando faeddamus de Marte deretu pensamus a Elon Musk o a s’epopea de Gaetano Maria Barbagli (interpretadu dae Corrado Guzzanti 20 annos a como) e cameratas. Como, però, tocat a contare un’àtera istòria chi, in contu de bisos matzianos, movet dae custa terra. Est un’istòria de cooperatzione chi est nàschida in tempos de Covid e chi oe est devènnida unu brevetu internatzionale giai cuntzessu in Giapone e Rùssia.

Protagonistas de custa aventura iscientìfica sunt sas Universidades de Casteddu e de Tàtari, su tzentru de chirca, isvilupu e istùdios superiores Crs4, su Distretu àero-ispatziale de sa Sardigna Dass e s’azienda Tolo Green. Traballende paris, iscientziados e dotorandos ant progetadu unu machinàriu innovativu, unu clinostatu ispetziale capatze di trampare sa fìsica terrestre pro reproduire sa gravidade reduida e s’atmosfera martziana. In custu habitat artifitziale ant fatu unu miràculu: sa microalga ispirulina, coltivada in s’aristanesu, at mustradu sas capatzidade suas de pòdere crèschere e bundare in cunditziones extraterrestres.

Custu microrganismu pretziosu, duncas, si càndidat gasi a èssere un’elementu tzentrale pro sas atividades umanas de unu cras in su praneta ruju. In s’ispàtziu, s’ispirulina at a pòdere nudrire sos astronàutas e generare ossìgenu vitale pro mèdiu de sa cunversione de s’anidride carbonica martziana. Unu protzessu chi at a permìtere de biagiare lèbios, isfrutende sas risursas locales e sos refudos metabòlicos de s’echipàgiu.

«Sa cuntzessione de su brevetu in Giapone e Rùssia – narat Giacomo Cao, presidente de su DASS – est motivu de cuntentesa manna ca mustrat sa bonidade de sas atividade iscientìficas e tecnològicas fatas in terra sarda in su setore àero-ispatziale. Totu custu pro mèdiu de unu giogu de iscuadra àbile e profetosu chi, nos l’auguramus, potzat atràere investimentos importantes de caràtere pùblicu e privadu pro su programma Small mission to Mars. In relatzione a custu semus produende s’isfortzu màssimu cun s’ispera de lòmpere a su praneta ruju in su 2035».


Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018art 22Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22

Iscrie·ti a CHIDA sa lìtera de novas de Istòrias

Tenìmus sos datos tuos privados e ddos impreamos isceti pro su servìtziu de sa lìtera de novas. Castia in sa pàgina 'riservadesa' pro nde ischìre de prus.

Iscritu dae

De lèghere

Podcast

A pustis de un’annu de traballu sa prima istajone de su podcast “Umbras de Sardigna” est pronta. Est unu podcast prodùidu dae s’Assòtziu Culturale...

Sardigna

S’istùdiu tirat una foto de su territòriu: creschent sos over 70 ghiende sas aziendas, mènguant sos giòvanos. Sa cunfederatzione artesana: «Rugrada de caminu perigulosa»

Iscientzia&Tecnologia

Dimandas dae su 15 de cabudanni

Cultura

Est mortu su professore Ernesto Nieddu, insinnante, prèside, istudiosu de archeologia e ricercadore amantiosu de sa limba sarda e de sa cultura de sa...