Sighi∙nos

Salude, ite ses chirchende?

Itàlia

Sardigna, aprovada sa lege pro su fine vida: est sa segunda regione italiana a pustis de sa Toscana

Sa Sardigna iscriet una pàgina importante in s’istòria de is deretos tziviles. Su Cussìgiu regionale at aprovadu su 17 cabudanni sa lege pro fine vida; como est sa segunda regione, a pustis de sa Toscana, a adotare una normativa ispetzìfica in contu de suitzìdiu assistidu in manera mèdica.

Sa lege naschet de s’initziativa populare promòvida dae s’Assòtziu Luca Coscioni e est ispirada a sa sentèntzia de sa Corte Costitutzionale n. 242/2019 (casu Cappato-Antoniani). In cussa ocasione is giùighes aiant abertu a sa possibilidade, pro chie sufrit de una patologia irreversìbile e dipendet de tratamentos vitales, de atzèdere a su suitzìdiu assistidu a determinadas cunditziones.

Su testu garantit a is malàidos chi nde faghent rechesta su deretu de atzèdere  a  indonu a su suitzìdiu assistidu in manera mèdica, francu chi su sèberu siat lìberu e cusciente. Sa valutatzione de is cunditziones de su malàidu at a èssere afidada a una cummissione multidisciplinària e a su comitadu èticu de su territòriu cumpetente.

Su providimentu introduit protzeduras craras e tempos seguros, pro evitare chi is rechertas abbarrent firmas meses o annos, comente acontèssidu in passadu in medas casos sighidos dae is tribunales.

Sa proposta dd’aiat sepositada in su mese de onniasantu de su 2024 comente  “Progetu de lege regionale n. 59. A pustis de meses de auditziones e discussiones in Cummissione Sanidade, est lòmpida in Àula, acanta at otentu 32 votos a favore, 19 contras e un’astensione.

Sa lege no at tentu unu percursu fàtzile: giai in su freàrgiu de su 2025 fiat belle firma, ma is s’insistèntzia de is assòtzios e de unos cantos grupos consiliares ant atzeleradu is traballos, finas a s’aprovatzione definitiva.

Non mancant is polèmicas. Is opositziones de tzentrudereta e assòtzios comente Pro Vita & Famiglia cuntestant sa legitimidade de sa norma, nergende chi su tema de su fine vida siat petzi cumpetèntzia de s’Istadu e non de is Regiones. Su Guvernu diat pòdere detzìdere de impugnare sa lege, comente giai acadèssidu cun sa Toscana, pro evitare unu mosàicu normativu diferente dae una regione a s’àtera.

Pro is promotores, però, sa lege est unu passu de tziviltade: «Torrat dignidade e libertade de sèberu a chie istat in una cunditzione de tribulia irreversìbile», ispiegant dae s’Assòtziu Luca Coscioni. «Sa lege prenat unu bòidu legislativu natzionale, introduende garantzias cuncretas pro is malàidos e is famìlias issoro».

Sa Sardigna, duncas, fatu fatu a sa Toscana si ponet a s’avanguàrdia in Itàlia in contu de unu tema chi partzit sa polìtica, ma chi tocat sa vida de medas tzitadinos. Como de cumprèndere si sa lege regionale at a aguantare a su sedatzu de su Guvernu e de sa Corte costitutzionale, o si at a èssere su Parlamentu a intervènnere pro dare a s’Itàlia una normativa ùnica pro su chi pertocat su fine vida.


Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna – IMPRENTAS 2024-2025. LR 22/2018. Atividade realizada cun su contributu de sa Regione Sardigna – IMPRENTAS 2024-2025 LR 22/2018

Iscritu dae

Ivan Marongiu (Àrthana, 1976) est laureadu in Istòria e in Antropologia culturale. Istudiosu de cultura orale sarda, at publicadu regortas de contos populares, sàgios in contu de poesia traditzionale e òperas istòricas de s'Ogiastra. Giornalista pubblitzista, dae su 2010 traballat in is ufìtzios de sa limba sarda e dae su 2014 collàborat cun ràdios e testadas giornalisticas locales.

De lèghere

Podcast

A pustis de un’annu de traballu sa prima istajone de su podcast “Umbras de Sardigna” est pronta. Est unu podcast prodùidu dae s’Assòtziu Culturale...

Sardigna

S’istùdiu tirat una foto de su territòriu: creschent sos over 70 ghiende sas aziendas, mènguant sos giòvanos. Sa cunfederatzione artesana: «Rugrada de caminu perigulosa»

Iscientzia&Tecnologia

Dimandas dae su 15 de cabudanni

Cultura

Est mortu su professore Ernesto Nieddu, insinnante, prèside, istudiosu de archeologia e ricercadore amantiosu de sa limba sarda e de sa cultura de sa...